Mazir
01 июн 16:39korilim:368 Sayasat / Madeniet

Тіл үйрететін 12 қосымшаны уикипедиядан табасыздар


Заманына қарай амалы демекші, бүгінгі күні не керектің бәрін интернеттен іздеу қалыпты нәрсеге айналды. Алайда іздегеніңнің бәрі ғаламтордан табыла бермейді. Неге? Өйткені бізде цифрландырылған энциклопедиялық дерекқор аз. Ал дерекқорды көптің күшімен күнделікті толықтырып отыру әлемдік үрдіс.
Біздің елдегі мұндай энциклопедиялық дерекқор «Уикипедия». «Уикипедия» – көп тілді, ғаламторға негізделген, тегін және ашық мазмұнды энциклопедиялық жоба. Уикипедия сөзі «уики» (көп адамдар бірлесіп жасайтын интернет парақшасы) және «энциклопедия» деген екі сөздің қосылуынан пайда болған.
2001 жылы жұмысын бастаған бұл сайтта 280-нен астам тілде 58 761 713 мақала жарияланған. Бүгінде қазақ тіліндегі мақалалардың саны 231 431-ге жетті.
Қазақша «Уикипедия» мақалалар саны жағынан 43-орында, өңдеу саны жағынан 67-орында тұр. 
Бұл көптің күшімен атқарылатын жұмыс болғандықтан әрі қазақтілді аудиторияның сұранысын қанағаттандыру үшін басты ақпарат көзіне айналып отырған Уикипедияны қазақша ақпаратпен толықтыруға мүкіндігінше көп адамды тартудың маңызы зор.
Бұл бағытта Білім және ғылым министрлігі Тіл саясаты комитетіне қарасты Ш.Шаяхметов атындағы «Тіл-Қазына» ұлттық ғылыми-практикалық орталығы Уикипедияға 13 мақала, атап айтқанда Комитеттің тапсырысымен әзірлеген ІТ жобалар туралы ақпарат орналастырды. Бұл мақалаларды орналастыру үшін де Уикипедиядағы 612 мақала өңделгенін атап өткен жөн.
Енді Тіл комитетінің тіл үйретуге бағытталған 12 электрондық өнімі туралы ақпарат Уикипедияда қолжетімді. Атап айтқанда қазақ тілін өздігімен үйренушілерге арналған «Tilmedia.kz», «Balatili.kz», «Tilqural.kz», «Abai.institute» сайттары, тілдік сауаттылықты арттыруға бағытталған «Тermincom.kz», «Emle.kz», «Sozdikqor.kz», «Qazcorpora.kz» сайттары, барлық сала құжаттарының қазақша үлгісі мен қатесіз толтыру нұсқаулығы берілген «Qujat.kz» және ономастикалық «Atau.kz» базасы, еліміздегі латын графикасына көшу үдерісін сүйемелдейтін «Qazlatyn.kz» (портал және конвертер) ұлттық порталы, тіл саласына қатысты өзекті ақпараттар орналастарылған «Tilalemi.kz» сайттары.
Мәселен «Qazcorpora.kz» сайты 2021 жылдың желтоқсан айында іске қосылып, корпус базасына 2 млн. сөзқолданыс енгізілді. Жалпы бұл сайт мемлекеттік тапсырма аясында «Қазақ тілінің ұлттық корпусының публицистикалық кіші корпусын әзірлеу» жобасы негізінде дайындалған болатын. Биыл корпус көлемін 10 млн.сөзқолданысқа жеткізу, 2025 жылы 40 млн.сөзқолданысқа жеткізу жоспарланып отыр. Қазіргі кезде Тіл саясаты комитетінің тапсырысымен «Тіл-Қазына» ұлттық ғылыми-практикалық орталығы әзірлеген, сондай-ақ Әл-Фараби ұлттық университеті, Назарбаев университеті, Ахмет Байтұрсынұлы атындағы тіл білімі институты әзірлеген корпустарды «Qazcorpora.kz» порталына жинақтап, орналастыру жоспарлануда.
Қазақ тілінің өміршеңдігі көп қолданылатын тілдер сияқты заманауи цифрландыру үрдісіне батыл араласып, өз орнын алуына да көп байланысты. Бұл орайда, Уикипедиядаға енгізіліп отырған Тіл комитетінің сайттары мен порталдарын, мобильдік қосымшаларын телефоныңызға жүктеп алсаңыз, қазақ тілін өздігімен үйренуде, тілдік сауаттылығыңызды арттыруда, сала құжаттарының қазақша үлгісімен қатесіз толтыруда үлкен мүмкіндікке ие боласыз.
Басу
Пікір қосу
ЕСІМІҢІЗ:
E-Mail:
Код:
Кликните на изображение чтобы обновить код, если он неразборчив
Құпияны енгізіңіз:
Janalyqtar toptamasy
Қазақстан «сары» аймаққа өтсе Үкімет тарапынан қандай шаралар қолға алынады14:58Жеке куәлік алудың жаңа тәртібі енгізілмек15:48Тоқаев Бердымухамедовты «Алтын қыран» орденімен марапаттады15:43Сенат ақпараттық қауіпсіздікті дамыту және цифрландыру туралы Заң қабылдады16:37Қазақстан АЭС салуда Оңстүтік Корея тәжірибесін пайдалануы мүмкін16:28Алтайдың Қатонында халықаралық айтыс15:3130 маусымда Парламент қос палатасының бірлескен отырысы өтеді09:48Шабдарбаев: Алтынбектің ісін Назарбаев тоқтатты13:29Қазақ – қай елде де тілімен қазақ...09:27Ермұрат Бапи Рысқалиевтың Назарбаевқа қатысты компроматты қалай пайдаланғанын айтты08:29Ерлан Қошанов әйелдердің зейнет жасын түсіруге байланысты пікір білдірді12:15Тоқаев РФ ұсынған жоғары дәрежелі орденнен бас тартты12:07Тоқаев Татарстан президентімен кездесті12:14Тоғжанов Қазақстандағы су мәселесі қалай шешілетінін айтты11:50Біздің билік Жұмекенді білмейді-ау10:12